Het geheim van een stervend monument
door Aart van Dragt

Aan de rand van de grote vijver in het midden van het landgoed van Huys ten Donck staat een monumentale paardekastanje.
Hoog torende de kastanje boven het eeuwig groene taxusbosje uit.
Een stevige voorjaarsstorm maakte een eind aan dit monument.
De bijna totale kroon brak op een hoogte van vier, vijf meter af en belandde voor de deel in de vijver.
Aan het brosse hout van de breukvlakken is te zien dat schimmels de stam ernstig hebben verzwakt.
De royale omvang van de stam doet een hoge ouderdom vermoeden.
Waarschijnlijk is de boom ruim twee eeuwen geleden gepoot op de heuvel aarde die werd opworpen toen de vijver gegraven werd.
Tweehonderd jaar is voor een kastanjeboom een respectabele ouderdom en ouderdom komt bij bomen evenals bij mensen met gebreken.
Ook aan de stakerige takken van de eiken in de omgeving is te zien dat hun conditie zeer matig is.
Maar om bij de paardekastanje terug te keren, aan de stam ontspruiten nog takken met veel belovend zwellende knoppen.
Ze staan op het punt hun geheim te onthullen. Want als ze hun bladeren ontvouwen dan zal het opvallen dat de bladeren
een witte kleur hebben zijn inplaats van fris groen. (NB: Helaas is de boom in 2007 dood gegaan)
Wat is hier aan de hand?
"Een dergelijk verschijnsel is wel vaker gesignaleerd" zegt D. Boeijink van de bosbouwsectie van de Wageningse Landbouwuniversiteit. De witte bladeren ontstaan door een afwijking in de celdeling. Als de mutatie zich voordoet op de plaats waar een nieuwe tak ontstaat, zal geen enkel blad aan die tak bladgroen hebben. De oorzaak kan ouderdom zijn. Maar ook komen spontane mutaties voor, aldus Boeijink.
Bij gebrek aan bladgroen is de boom niet in staat tot fotosynthese, het chemische proces, waarbij stoffen worden gevormd die voor de groei en handhaving onontbeerlijk zijn. Als meer dan de helft van de kastanje wit blad heeft, gaat deze dood. Wanneer het maar om enkele takken gaat, groeit de boom gewoon langzamer. Gebleken is dat de witte bladeren al in de zomer, waarschijnlijk als gevolg van voedselgebrek verdorren. Wie dit wonder eens wil aanschouwen moet snel zijn. Mogelijk is het dit voorjaar voor het laatst te zien aan deze paardekastanje in het Donckse Bos.
Zo komt u aan een wandelkaart voor het Donckse Bos
Vorige pagina