Purperreiger-trektellingen in 2006
door Sander Elzerman
Elk jaar is weer een verrassing!
De afgelopen zomer is voor het 5e jaar op rij alle overtrekkende Purperreigers (Ardea purpurea) vanaf de Gorzenbult geteld. Twee maanden lang (augustus - september) stonden iedere dag minimaal 2 leden van de Vogelwerkgroep alle overvliegende reigers te tellen. Op deze manier hopen we een klein beetje inzicht te krijgen in de trekstrategie van deze prachtige vogels.
Dat elkaar jaar weer anders is blijkt ook uit de bevindingen van 2006. We telden een record laag aantal van 403 Purperreigers (tegen gemiddeld 500-600 voorgaande jaren). Het begin van de tellingen werd gekenmerkt door wisselvallig weer. Enkele avonden vielen zelfs uit i.v.m. de regen. Er werden bovendien weinig reigers gezien op de avonden dat er wel geteld werd. Dit is echter normaal voor begin augustus. Op 5 augustus werden de eerste groepjes genoteerd. In de daaropvolgende periode werden af en toe kleine aantallen waargenomen om vervolgens tussen 22 augustus en 16 september een hoogtepunt te bereiken. De hoogste avondtotalen tijdens de piekperiode bedroegen 65, 51 en 64 Purperreigers op resp. 7, 8 en 15 september. Het was prachtig om te zien hoe groepen vanuit andere koloniën naar Kinderdijk vlogen om zich verder te verzamelen. Je kon de reigers al van verre aan zien komen en daardoor schatten van welke broedkolonie ze afkomstig waren.
Purperreigers uit noordwestelijke richting waren vermoedelijk afkomstig uit de kolonie in de Nieuwkoopse Plassen, terwijl reigers uit de Zouweboezem vanuit noordoostelijke richting aankwamen vliegen. Wanneer ze bij Kinderdijk arriveerden, bleven ze meestal even rondcirkelen waardoor andere reigers konden aansluiten. Gezamenlijk trokken ze dan verder.
De piek viel samen met een periode van mooie weer. Je zou verwachten dat dit ook een goede verklaring is voor de hoge aantallen in die weken. Dit is echter niet helemaal het geval. In de week van 9 - 14 september waren de omstandigheden zeer gunstig. Warme avonden met weinig tot geen bewolking en een zachte oostenwind. Op sommige avonden was het zelfs helemaal windstil. Toch trokken er tijdens deze week 0 Purperreigers over! Er was zelfs geen beweging boven Kinderdijk te zien.
Eind augustus/begin september trokken ook de eerste juveniele vogels weg. Naarmate het seizoen vorderde werden er steeds meer juvenielen gezien en nam het aantal adulten langzaam af. Veel van die jonge Purperreigers trokken in gemengde groepen met Blauwe Reigers Ardea cinerea. Wat misschien niet veel mensen weten is dat ook een deel van de Blauwe Reigers wegtrekt naar het zuiden. Zij trekken echter slechts tot het Middellandse Zeegebied, terwijl Purperreigers ten zuiden van de Sahara overwinteren. Na de piekperiode werd het even rustig. Aan het einde van de maand september volgde nog een kleine piek met 45 exemplaren in 3 dagen. Het seizoen was weer op een aantal punten totaal anders dan voorgaande jaren. Hieruit blijkt maar weer dat er nog een hoop te ontdekken valt in de trekstrategie van de Purperreiger.
